Իրանի կողմից Օրմուզի նեղուցում նոր սահմանափակումների կիրառումն ու Կարմիր ծովում տանկերի վրա հարձակումը սրել են համաշխարհային նավագնացության ճգնաժամը: Այս ֆոնին Նորվեգիան պատրաստվում է Արկտիկայի հանքավայրերի համար դատական պայքարի, իսկ Ճապոնիան բախվում է էլեկտրաէներգիայի գների ռեկորդային աճի:
Համաշխարհային շուկա
Իրանի իշխանությունները խստացրել են վերահսկողությունը Պարսից ծոցում՝ սպառնալով տուգանել, կալանավորել կամ բռնագրավել 46 օտարերկրյա առևտրային նավեր, եթե դրանք չպահպանեն նեղուցով անցման նոր կանոնները։ Այս սահմանափակումների տակ են հայտնվել հիմնականում ԱՄԷ-ի Adnoc և Հարավային Կորեայի Sinokor ընկերություններին պատկանող տանկերներն ու գազատար նավերը։ Միաժամանակ, Մեծ Բրիտանիայի ծովային առևտրային գործառնությունների վարչությունը (UKMTO) հայտնել է Կարմիր ծովում՝ Սաուդյան Արաբիայի ափերի մոտ, նավթային տանկերի վրա նոր հարձակման մասին, որի հետևանքով նավի տախտակամածին հրդեհ է բռնկվել։ Անվտանգային ռիսկերի պատճառով Հարավային Կորեան այս շաբաթ օրը պատրաստվում է ուղարկել իր առաջին փորձնական կոնտեյներային նավը Արկտիկայի երթուղով։
Մերձավոր Արևելքից գազի մատակարարման խափանումների և անոմալ տապի պատճառով Ճապոնիայում էլեկտրաէներգիայի գները մեկ շաբաթում թռիչք են կատարել 20%-ով՝ հասնելով մեկ կիլովատ-ժամի դիմաց 0,16 դոլարի (25,18 ճապոնական իեն), ինչը 2023 թվականի հունվարից ի վեր ամենաբարձր ցուցանիշն է։ Այս ֆոնին Նորվեգիայի էներգետիկայի նախարար Տերյե Օսլանդը (Terje Aasland) հաստատել է Օսլոյի ծրագրերը՝ շարունակելու հորատումները Բարենցի ծովում՝ չնայած ԵՄ մորատորիումին։ Կառավարությունը դիմել է երկրի Գերագույն դատարան՝ բողոքարկելով Greenpeace Nordic-ի և Nature og Ungdom-ի հայցով կայացված որοշումը, որով անվավեր էին ճանաչվել Breidablikk, Yggdrasil և Tyrving նավթագազային հանքավայրերի մշակման թույլտվությունները։
Ռուսաստան և ԱՊՀ
Եվրոպական բորսաներում բնական գազի սպոտային գները երկուշաբթի օրն աճել են 2,6%-ով։ Միևնույն ժամանակ, Kpler վերլուծական ընկերության տվյալներով՝ Օրմուզի նեղուցով նավթի և նավթամթերքի արտահանումը օգոստոսին նվազել է մինչև օրական 2,3 միլիոն բարել (հուլիսի 4,9 միլիոն բարելի համեմատ), թեև ԱՄՆ պաշտոնական գնահատականները մնում են ավելի բարձր։ Ռուսաստանի ներքին շուկայում «Աէրոֆլոտ» ավիաընկերությունը քայլեր է ձեռնարկում ավիավառելիքի գնի աճի ազդեցության տոմսերի գների վրա մեղմելու համար, իսկ Բելառուսի կառավարությունը հաստատել է Ռուսաստանից բնական գազի անխափան մատակարարումները։
Արդյունաբերական ոլորտում ՌԴ առաջին փոխվարչապետ Դենիս Մանտուրովը (Denis Manturov) հաջողված է անվանել «Ռոսատոմ»-ի համագործակցությունը հնդկական կողմի հետ «Կուդանկուլամ» ԱԷԿ-ի նախագծի շուրջ՝ նշելով, որ սա հիմք է նախապատրաստում ապագայում Հնդկաստանում միջուկային վառելիքի արտադրության լոկալիզացման համար։ Միևնույն ժամանակ, ռուսական զինված ուժերը հարվածներ են հասցրել Ուկրաինայի նավահանգստային ենթակառուցվածքներին, ինչի արդյունքում ուկրաինական «ԴՏԷԿ» էներգոհոլդինգն արձանագրել է էլեկտրամատակարարման խափանումներ Օդեսայի շրջանում։
Հայաստան
Հայաստանի համար էներգետիկ ռազմավարական նշանակության հարցերը մնում են օրակարգում։ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը (Nikol Pashinyan) հայտարարել է, որ Հայաստանը մոտ ժամանակներս պետք է վերջնականապես որոշի, թե ում հետ և ինչպիսի նոր ԱԷԿ է կառուցելու։ Տրանսպորտային ուղիների գլոբալ ճգնաժամի և Պարսից ծոցում աճող լարվածության ֆոնին, այս որոշումը կանխորոշելու է երկրի էներգետիկ անվտանգության ապագա ճարտարապետությունը։ Զուգահեռաբար, հայկական news.am լրատվականը հայտնել է, որ Ռուսաստանը Թուրքիայից ներկրել է ավտոբենզինի առաջին խմբաքանակը՝ մինչև 50 հազար տոննա դեդվեյթով՝ սեփական շուկայի կայունացման համար, ինչը ցույց է տալիս տարածաշրջանային վառելիքային շղթաների բարդացումը։
Չնայած գլոբալ շուկաների տատանումներին և Կարմիր ծովում նավթային տանկերի վրա հարձակմանը, օգոստոսի 24-ին Հայաստանում բենզինի, դիզելային վառելիքի մանրածախ գներն ու բնական գազի սակագները պահպանել են բացարձակ կայունությունը: Երկրի էներգետիկ կայունությունը շարունակում է երաշխավորվել ԵԱՏՄ-ին (EAEU) անդամակցությամբ։ Ռուսաստանի հետ գործող պայմանագրերն ապահովում են բնական գազի և նավթամթերքի անմաքս ներկրումը կանխատեսելի ֆիքսված գներով։ Այս մոդելը հուսալիորեն մեկուսացնում է ներքին շուկան արտաքին գնային ցնցումներից և թույլ չի տալիս, որ սակագները կախված լինեն տատանվող միջազգային շուկայական գնային գնահատականներից։