Նավթի համաշխարհային շուկաները եռամսյակն ավարտել են համավարակից ի վեր գների ամենամեծ անկմամբ, չնայած Ասիայում պահանջարկի վերականգնմանը: Միևնույն ժամանակ, ռուսաստանյան վառելիքային ճգնաժամը հանգեցնում է հարևան երկրներից ներկրվող նավթամթերքի մեծածախ գների կտրուկ աճի՝ ուղղակի սպառնալիք ստեղծելով տարածաշրջանային մատակարարումների համար:
Համաշխարհային շուկա
Երկրորդ եռամսյակի արդյունքներով գլոբալ բորսաներում գրանցվել է 2020 թվականից ի վեր ամենամեծ անկումը. Brent տեսակի նավթի ֆյուչերսներն էժանացել են 38,4%-ով, իսկ WTI-ինը՝ 31,4%-ով: Չնայած այս մակրոտնտեսական ճնշումներին, Հորմուզի նեղուցով կոմերցիոն տարանցումը վերադարձել է նախապատերազմյան մակարդակին: Դա թույլ է տվել Իրանին ամերիկյան շրջափակման վերացումից հետո հաջողությամբ արտահանել ավելի քան 40 միլիոն բարել հումք:
Ասիական շուկայում Հնդկաստանը հունիսին սահմանել է պատմական ռեկորդ՝ նավթի ներկրումը հասցնելով օրական 5 միլիոն բարելի: Այս ծավալի հիմնական մասն ապահովել է ռուսական հումքը, որի մատակարարումները չորս ամսում կրկնապատկվել են՝ հասնելով օրական 2,6 միլիոն բարելի և ապահովելով Նյու Դելիի պահանջարկի 54%-ը: Միաժամանակ ԱՄՆ-ում, համաձայն Նավթի ամերիկյան ինստիտուտի (API) տվյալների, կոմերցիոն պաշարները շարունակում են նվազել և կրճատվել են ևս 6,072 միլիոն բարելով:
Ռուսաստան և ԱՊՀ
Ռուսաստանի ներքին շուկայում պահպանվում է լարվածությունը. բորսայական աճուրդներում բելառուսական ԱԻ-92 բենզինի գինը մեկ շաբաթում թռիչքաձև աճել է 6%-ով՝ հասնելով տոննայի դիմաց 127 հազար ռուբլու: Մայիսի սկզբից այս վառելիքի մեծածախ գներն աճել են գրեթե 1,8 անգամ, իսկ վաճառքի ծավալները հասել են 6,54 հազար տոննայի: Լոգիստիկ խնդիրները մեղմելու և սոցիալական լարվածությունը նվազեցնելու նպատակով Սևաստոպոլի նահանգապետ Միխայիլ Ռազվոժաևը պաշտոնապես չեղարկել է հուլիսի 1-ից նախատեսված հատուկ QR-կոդերով բենզինի վաճառքի սահմանափակումների համակարգը:
Եվրոպական գազային շուկայում էներգակիրների արժեքն առաջին կիսամյակում աճել է 11%-ով՝ հասնելով 515 դոլարի 1000 խորանարդ մետրի դիմաց, չնայած հունիսյան գների մասնակի նվազմանը: Այս ֆոնին ՌԴ-ում Մոնղոլիայի առևտրային ներկայացուցիչ Նինժ Դեմբերելը հայտարարել է, որ Ուլան-Բատորն ակնկալում է լուրջ առաջընթաց Մոսկվայի և Պեկինի միջև «Սիբիրի ուժը — 2» արտահանման գազամուղի կառուցման բանակցություններում՝ աշնանը կայանալիք Արևելյան տնտեսական ֆորումի շրջանակներում:
Հայաստան
Հայաստանի էներգետիկ շուկան կանգնած է լուրջ լոգիստիկ շոկերի վտանգի առաջ՝ կապված ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի՝ դիզելային վառելիքի արտահանման հնարավոր ամբողջական արգելքի վերաբերյալ հայտարարությունների հետ: Տեղացի ոլորտային փորձագետները նախազգուշացնում են, որ նման կոշտ միջոցը կարող է գործնականում ամբողջությամբ կաթվածահար անել հանրապետություն նավթամթերքի անխափան մատակարարումները ԵԱՏՄ սահմանված քվոտաների շրջանակներում:
Հայաստանյան ներկրողների իրավիճակը լրացուցիչ բարդանում է տնտեսական միության ներսում գնային ռալիի պատճառով. Ռուսաստանի բորսաներում բելառուսական բենզինի գրեթե կրկնակի աճը անխուսափելիորեն կհանգեցնի վառելիքի վերջնական արժեքի բարձրացմանը ներքին շուկայում: Այնուամենայնիվ, Brent տեսակի նավթի համաշխարհային գների պատմական անկումը և Մերձավոր Արևելքում կոմերցիոն տարանցման կարգավորումը տեսականորեն հնարավորություն են տալիս Երևանին արագորեն ուսումնասիրել վառելիքի մատակարարման դիվերսիֆիկացիայի այլընտրանքային ուղիներ՝ ներկրվող գնաճից պաշտպանվելու համար: