Մերձավոր Արևելքում ծովային ապահովագրական վճարների թռիչքը ստիպում է ասիական գնորդներին ակտիվորեն գնել ռուսական հումք։ Միաժամանակ, Ռուսաստանի ներքին շուկայում վառելիքի գնաճն սկսում է անմիջականորեն ազդել լայն սպառման ապրանքների արժեքի վրա։
Համաշխարհային շուկա
Մերձավոր Արևելքում ծովային ռիսկերի սրմանը զուգահեռ, նավերի ապահովագրման միջազգային Marsh բրոքերային ընկերության ավագ մենեջերը արձանագրել է Օրմուզի նեղուցով անցնող տանկերների ապահովագրավճարների կտրուկ աճ: Այս լոգիստիկ ռիսկերից խուսափելու նպատակով չինական նավթավերամշակողներն արագացրել են ռուսական ESPO տեսակի նավթի գնումները Կոզմինո նավահանգստից: Արդյունքում, ռուսական հումքի զեղչը Brent ապրանքանիշի նկատմամբ կրճատվել է մինչև ընդամենը 1 դոլար մեկ բարելի դիմաց՝ նախկին 3-4 դոլարի փոխարեն:
Հատկանշական է, որ չնայած էներգակիրների փոխադրման ճգնաժամին, գլոբալ բեռնարկղային փոխադրումների սակագները նվազում են արդեն երկու շաբաթ անընդմեջ՝ պայմանավորված ԱՄՆ-ում պահանջարկի դանդաղմամբ և նավերի առաջարկի ընդլայնմամբ: Միևնույն ժամանակ, համաշխարհային առևտրի կարևոր ցուցիչ հանդիսացող Baltic Dry ինդեքսն աճել է 18 կետով՝ հասնելով 2743-ի:
Ռուսաստան և ԱՊՀ
Ռուսաստանի ներքին վառելիքային շուկայում վերջին շրջանում գրանցված անկայունությունն արդեն հանգեցնում է լուրջ մակրոտնտեսական հետևանքների։ ՌԴ Կենտրոնական բանկի նախագահ Էլվիրա Նաբիուլլինան պաշտոնապես հայտարարել է, որ վառելիքի թանկացումն սկսել է արտացոլվել ապրանքների և ծառայությունների լայն շրջանակի գների վրա՝ ուժեղացնելով ընդհանուր գնաճային ճնշումը տնտեսությունում։ Իրավական դաշտում ևս նկատվում են տեղաշարժեր. դատարանը մինչև սեպտեմբերի 17-ը հետաձգել է ռուսական գազային հսկա «Գազպրոմի» հայցի քննությունն ընդդեմ լեհական Europol Gaz ընկերության։
Միաժամանակ, ռուսական էներգետիկ կորպորացիաները ցուցադրում են արտադրական կայուն աճ։ Առաջին կիսամյակի արդյունքներով «ՌուսՀիդրո» խմբի էլեկտրաէներգիայի արտադրությունն ավելացել է 6,2%-ով, իսկ «ՕԳԿ-2» ընկերության ցուցանիշն աճել է 2,3%-ով՝ ապահովելով բազային գեներացիայի հուսալիությունը աճող պահանջարկի պայմաններում:
Հայաստան
Գլոբալ ծովային լոգիստիկայի ապահովագրական սակագների թռիչքը և ռուսական նավթի զեղչերի կտրուկ կրճատումն անխուսափելիորեն բարձր են պահում բոլոր տեսակի ածխաջրածինների միջազգային շուկայական գնային գնահատականները: Հայաստանի նման էներգակիրներ ներկրող պետության համար սա նշանակում է գնային շոկերի մշտական ռիսկ տեղական շուկայում: Բացի այդ, ռուսական վառելիքի գնաճի՝ այլ ապրանքների վրա տարածվելու փաստը անմիջականորեն ազդում է դեպի հանրապետություն իրականացվող ներկրումների ընդհանուր ինքնարժեքի վրա։
Այս բարդ արտաքին միջավայրում հանրապետության մակրոտնտեսական կայունության հիմնական հենասյունը մնում է ԵԱՏՄ ինտեգրացիոն շրջանակը։ Վիճակագրությունը ցույց է տալիս, որ միությունում առևտրային կապերն ամրապնդվում են. ըստ պաշտոնական տվյալների՝ Ռուսաստանն իր ոչ հումքային և ոչ էներգետիկ արտահանման մեկ քառորդն ուղղում է դեպի ԵԱՏՄ (մասնավորապես՝ դեպի Ղազախստան արտահանումն աճել է 3,9%-ով՝ հասնելով 6,73 մլրդ դոլարի): Ներմիութենական մատակարարման այս կայուն և արտոնյալ շղթաները էականորեն մեղմում են բենզինի, դիզելի և ավտոգազի մանրածախ գների վրա գլոբալ ցնցումների ազդեցությունը հայկական լցակայաններում։