Օրմուզի նեղուցում ճգնաժամի խորացումը արմատապես փոխում է նավթի մատակարարման համաշխարհային երթուղիները։ Միևնույն ժամանակ, Եվրոպայում և ԱՊՀ տարածքում պետությունները դիմում են վառելիքի գների զսպման նոր արտակարգ միջոցների՝ մակրոտնտեսական անվտանգությունն ապահովելու նպատակով։
Համաշխարհային շուկա
ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև սրվող ռազմական հակամարտությունը և Օրմուզի նեղուցում նավագնացության խափանումները ստիպել են ասիական գնորդներին ակտիվորեն հրաժարվել մերձավորարևելյան նավթից։ Որպես այլընտրանք՝ ներկրողներն անցնում են Բրազիլիայից բարձրորակ հումքի գնումներին, ինչը թույլ է տալիս շրջանցել վտանգավոր ջրային ուղիները, իսկ չինական նավթավերամշակողները նույնիսկ սկսել են վերավաճառել արաբական նավթի իրենց պաշարները: Այս միտումների ֆոնին Սաուդյան Արաբիայի նավթի արտահանումը մայիսին գրանցել է ռեկորդային անկում՝ հասնելով օրական ընդամենը 3,434 մլն բարելի։
Էներգակիրների գլոբալ գնաճը և անորոշությունը ստիպում են կառավարություններին դիմել կոշտ վարչական միջամտությունների. մասնավորապես Ֆրանսիան պաշտոնապես վերականգնել է ավտոլցակայաններում վառելիքի մանրածախ գների վերին շեմը (գնային առաստաղը)։ Զուգահեռաբար, նկատվում է արդյունահանման որոշակի դանդաղում Հյուսիսային Ամերիկայում. ԱՄՆ-ում նավթի արդյունահանումը մեկ շաբաթվա ընթացքում նվազել է օրական 63 հազար բարելով՝ կազմելով 13,798 մլն բարել, մինչդեռ կոմերցիոն պաշարներն աճել են մինչև 411,7 մլն բարել:
Ռուսաստան և ԱՊՀ
Եվրոպական մայրցամաքում էներգետիկ անվտանգության ռիսկերը պահանջում են օպերատիվ լուծումներ: Բալթյան երկրները՝ Լիտվան, Լատվիան և Էստոնիան, ստորագրել են համատեղ պաշտոնական հուշագիր՝ պահուստային էներգետիկ հզորությունների զարգացման վերաբերյալ։ Իսկ Ուկրաինայում ենթակառուցվածքների դեմ աճող սպառնալիքների պատճառով Դնեպրոպետրովսկի մարզի ղեկավար Ալեքսանդր Գանժան հայտարարել է ռեզերվուարներում վառելիքի պահպանման ծավալների կտրուկ կրճատման և տարածաշրջանում շարժական ավտոլցակայանների ներգրավման մասին:
Ռուսաստանի ներքին շուկայում գրանցվել են դրական մակրոտնտեսական տեղաշարժեր։ Արդյունաբերական արտադրողների գները հունիսին նվազել են 0,1%-ով, իսկ վերջին շաբաթվա ընթացքում բենզինի գնաճը դանդաղել է՝ սահմանափակելով ընդհանուր գնաճը 0,17% մակարդակում։ Բացի այդ, Դաղստանում հաջողությամբ շահագործման է հանձնվել Ռուսաստանի խոշորագույն՝ «Նովոլակսկայա» հողմաէլեկտրակայանի երկրորդ հերթը՝ 300 ՄՎտ հզորությամբ, ինչը զգալիորեն կամրապնդի հարավային շրջանների էներգետիկ անկախությունը:
Հայաստան
Ասիական խոշոր գնորդների կողմից մերձավորարևելյան նավթից հրաժարումը և գլոբալ լոգիստիկ շղթաների արմատական վերակառուցումը ուղղակիորեն փոխում են տարածաշրջանային էներգետիկ հաշվեկշիռը: Հայաստանի համար այս գլոբալ տեղաշարժերը և արևմտյան երկրներում (ինչպես օրինակ՝ Ֆրանսիայում) վառելիքի գների պետական սառեցումը վկայում են միջազգային շուկայական գնային գնահատականների ծայրահեղ անկայունության մասին։ Այս ֆոնը հայկական անկախ ներկրողներից պահանջում է լրացուցիչ զգուշավորություն՝ մեծածախ պարտիաների գնումներն իրականացնելիս գնային շոկերից խուսափելու համար։
Այդուհանդերձ, ԵԱՏՄ տարածքում նկատվող կայունացնող միտումները հուսալի բուֆեր են հանդիսանում հանրապետության տնտեսության համար: Ռուսական շուկայում բենզինի գնաճի տեմպերի դանդաղումը և արտադրողների գների նվազումը (մասնավորապես՝ արդյունահանող հատվածում 0,1%-ով) կենսական նշանակություն ունեն Հայաստանի վառելիքային ապահովման համար: Նման կանխատեսելի պայմանները երաշխավորում են հանրապետության լցակայաններում բենզինի, դիզելի և ավտոգազի մանրածախ գների հարաբերական կայունությունը և պաշտպանում վերջնական սպառողներին արտաքին ինֆլյացիոն ցատկերից: