2026 թվականի ապրիլի 20–26-ի շաբաթը դարձավ շրջադարձային կետ համաշխարհային էներգետիկ շուկաների համար, երբ Brent տեսակի նավթի գինը գերազանցեց 100 դոլարի սահմանագիծը՝ Պակիստանում նախատեսված խաղաղության բանակցությունների ձախողման և Պարսից ծոցում ռազմածովային բախումների սրման պատճառով։ Հորմուզի նեղուցի փաստացի փակումը հանգեցրել է համաշխարհային վառելիքի մատակարարումների մոտ 20%-ի կասեցմանը՝ համաշխարհային տնտեսությունը մղելով դեպի ռեցեսիոն «պահանջարկի կործանման» փուլ։
Էներգակիրների գնային դինամիկան արտացոլում էր շուկայի ծայրահեղ անկայունությունը. համաձայն միջազգային շուկայական գնային գնահատականների, Brent տեսակի նավթի գինը չորեքշաբթի օրը բարձրացավ 3,5%-ով՝ կազմելով 101,91 դոլար մեկ բարելի դիմաց, ինչը վերջին երկու շաբաթվա ընթացքում առաջին անգամն էր, որ հատեց հարյուր դոլարի շեմը։ Միևնույն ժամանակ, ամերիկյան WTI տեսակի նավթի ֆյուչերսները վաճառվում էին 90 դոլարի սահմաններում, իսկ ԱՄՆ-ում բենզինի մանրածախ գինը մնում էր բարձր՝ մեկ գալոնի դիմաց միջինը 4,09 դոլար։ Ճգնաժամն առավել ծանր հարվածեց ավիացիոն ոլորտին, որտեղ ավիակերոսինի արժեքը գրեթե կրկնապատկվել է՝ ստիպելով Թրամփի վարչակազմին դիտարկել սնանկացած Spirit Airlines ավիաընկերությանը 500 միլիոն դոլարի շտապ օգնություն տրամադրելու հարցը։
Տարածաշրջանում ռազմական գործողությունները դիտարկման փուլից անցել են ուղղակի միջամտության. կիրակի օրը ԱՄՆ ռազմածովային ուժերի «Spruance» կործանիչը Օմանի ծոցում կրակ է բացել և գրավել իրանական դրոշի տակ գտնվող «Touska» նավը, որը փորձում էր ճեղքել շրջափակումը։ Ի պատասխան՝ Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսը (ԻՀՊԿ) հայտարարեց Հորմուզի նեղուցի «խիստ վերահսկողության» մասին և հարձակվեց երեք առևտրային նավերի վրա, այդ թվում՝ հունական «Epaminondas» կոնտեյներատարի վրա, որը լուրջ վնասներ է կրել։ Թեև ԱՄՆ-ն օգտագործում է ծովային դրոններ ականազերծման համար, Վաշինգտոնի և Թեհրանի կողմից իրականացվող «երկկողմանի շրջափակումը» փաստացի կաթվածահար է արել ջրային ուղին։
Դիվանագիտական ուղիները մնում են պարալիզացված այն բանից հետո, երբ իրանական կողմը հրաժարվեց մասնակցել Իսլամաբադում նախատեսված բանակցություններին։ ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսը ստիպված էր հետաձգել իր այցը Պակիստան, երբ Թեհրանը հասկացրեց, որ չի բանակցի, քանի դեռ նավահանգիստների շրջափակումը չի վերացվել։ Նախագահ Թրամփը սոցիալական ցանցերում խստացրել է իր հռետորաբանությունը՝ սպառնալով ոչնչացնել Իրանի էլեկտրակայաններն ու կամուրջները, եթե գործարք չկայանա, ինչը, ըստ վերլուծաբանների, կարող է հանգեցնել Սաուդյան Արաբիայի և ԱՄԷ-ի էներգետիկ ենթակառուցվածքների թիրախավորմանը։
Երկարատև անկայունության պայմաններում համաշխարհային էներգետիկ հսկաները վերանայում են իրենց ռազմավարությունները՝ կենտրոնանալով ավելի կայուն տարածաշրջանների վրա։ ExxonMobil-ը հայտարարել է Նիգերիայի խորջրյա հանքավայրերում մինչև 24 միլիարդ դոլար ներդնելու ծրագրերի մասին, իսկ Chevron-ը ընդլայնել է իր ներկայությունը Վենեսուելայում՝ պետական PDVSA-ի հետ կնքելով ակտիվների փոխանակման գործարք։ Այս քայլերն իրականացվում են այն ժամանակ, երբ Արժույթի միջազգային հիմնադրամը զգուշացնում է, որ հակամարտության շարունակման դեպքում համաշխարհային տնտեսական աճը 2026 թվականին կարող է նվազել մինչև 2%, ինչը բնորոշ է խորը գլոբալ ռեցեսիաներին։ Միջազգային էներգետիկ գործակալությունն իրավիճակը որակել է որպես «պատմության մեջ նավթի մատակարարման ամենածանր ցնցումը»։
Ապագայի հեռանկարները մնում են մռայլ. էներգետիկ շուկան անցնում է «պատերազմական ռեժիմի», և դիվանագիտական լուծման հստակ ուղիներ դեռևս չեն նշմարվում։ Առանց առաջիկա շաբաթների ընթացքում բանակցային բեկման՝ բարձր գների պահպանումը կհանգեցնի արդյունաբերական արտադրության հետագա կրճատման Ասիայում և Եվրոպայում։ Ներդրողները պահպանում են զգուշավորությունը, քանի որ ռեկորդային բաժնետոմսերի ինդեքսների և պետական պարտատոմսերի բարձր եկամտաբերության միջև առկա խզումը հուշում է, որ Ուոլ Սթրիթը չի ակնկալում արագ վերադարձ մինչպատերազմյան տնտեսական պայմաններին։